Yapay Zekin Kirli Yüzü: Microsoft’un Karbon Emisyonu Yüzde 25 Fırladı!

Yapay Zeka Çılgınlığı ve İklim Krizi: Microsoft'un Büyük Çelişkisi

Yapay zeka (AI) devrimi küresel ekonomiyi ve teknoloji dünyasını hızla dönüştürürken, bu dönüşümün çevreye olan faturası ağırlaşıyor. Yazılım ve bulut devi Microsoft, yayınladığı 2026 Çevresel Sürdürülebilirlik Raporu'nda çarpıcı veriler paylaştı. Şirket, geçtiğimiz yıl tükettiği elektriğin tamamını yenilenebilir kaynaklarla dengelemeyi başarsa da, yapay zeka odaklı veri merkezi inşaatları nedeniyle sera gazı emisyonlarını yüzde 25 oranında artırdı.

Bu veri, Microsoft'un 2030 yılı için belirlediği "karbon-negatif" olma hedefini ciddi şekilde tehlikeye sokuyor.

Yapay Zeka Altyapısı Karbon Hedeflerini Baltalıyor

Microsoft, 2020 yılında başlattığı çevresel taahhüt kapsamında 2030 yılına kadar atmosfere saldığından daha fazla karbonu temizlemeyi (karbon-negatif) hedefliyordu. Ancak şirketin resmi verileri, emisyon grafiklerinin yukarı yönlü tırmanmaya devam ettiğini gösteriyor:

• 2020 Yılı Emisyonu: 13 milyon ton CO2 eşdeğeri,
• 2025 Yılı Emisyonu: 20 milyon ton CO2 eşdeğeri.

Şirket, uyguladığı karbon azaltma projeleri olmasaydı bu miktarın 34 milyon tona ulaşacağını belirtse de, yapay zekanın veri merkezlerinde yarattığı devasa enerji ve inşaat malzemesi (çimento, çelik vb.) talebi, taahhütlerin çok önünde gidiyor. Emisyonların en büyük bölümünü, yeni veri merkezlerinin inşasından ve kullanılan donanımlardan kaynaklanan Kapsam 3 (Scope 3) emisyonları oluşturuyor.

Su Tüketiminde Tarihi Eşik: Tükettiğinden Fazlasını Doğaya Döndürdü

Veri merkezlerinin soğutulması için kullanılan su miktarı da çevre aktivistlerinin en çok eleştirdiği konuların başında geliyor. Microsoft, soğutma sistemlerindeki verimliliği artırarak su kullanım etkinliğini (WUE) 2022 yılına göre yüzde 25 oranında iyileştirdiğini açıkladı.

Şirket, 2025 yılında dünya genelindeki veri merkezlerinden 13,2 milyar litre su çekerken, 8,1 milyar litre su tüketti. Tarihinde ilk kez, su toplama ve doğaya kazandırma projeleri sayesinde 14,2 milyar litre suyu doğaya geri kazandırdı. Yani çektiği sudan daha fazlasını su kaynaklarına geri pompalamış oldu.

Eski Sunucuların %92'si Geri Dönüştürülüyor

Microsoft ayrıca, kullanım ömrünü tamamlayan donanımların çöpe gitmesini engellemek için kurduğu "Döngüsel Merkezler" (Circular Centers) programı kapsamında, devre dışı bırakılan sunucuların ve bileşenlerin yüzde 92'sini yeniden kullandığını veya geri dönüştürdüğünü iddia etti. İnşaat süreçlerinde ise karbon ayak izini %65 oranında azaltan ahşap yapılar ve özel düşük karbonlu çimento karışımları üzerinde denemeler yapılıyor. Ancak tüm bu adımlara rağmen, yapay zeka çiplerinin ve sunucularının bitmek bilmeyen enerji iştahı, Microsoft'un iklim hedeflerini gölgelemeye devam ediyor.

Kaynak: The Register